Đóng góp ý kiến vào Dự thảo Luật Đấu thầu (sửa đổi)
Kính thưa Quốc hội!
Tôi nghĩ Dự thảo Luật Đấu thầu (sửa đổi) lần này đã được Ban soạn thảo kết cấu lại với các chương, mục, điều, khoản hợp lý và chặt chẽ. Nội dung dự thảo đã tạo ra được các rào cản cần thiết để hạn chế những tiêu cực trong thực tế đấu thầu. Dự thảo cũng khẳng định được chủ trương phân cấp cho chủ đầu tư, đơn giản hóa thủ tục hành chính và quy định rõ quyền của chủ đầu tư gắn với trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu.
Tuy vậy, để nhiều doanh nghiệp Việt Nam có điều kiện tham gia dự thầu và có cơ hội thắng thầu nhiều hơn trên “sân nhà”, thúc đẩy sản xuất phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo nhiều việc làm cho lao động trong nước, nhưng cũng phải phù hợp với thông lệ quốc tế; Tôi nghĩ cần phải chỉnh sửa một số khoản mục tại Điều 14 của Dự thảo luật quy định về ưu đãi trong lựa chọn nhà thầu. Cụ thể:
- Tại Khoản 2 Điều 14 của Dự thảo, mục b quy định ưu đãi cho nhà thầu liên danh trong đó các thành viên là nhà thầu trong nước đảm nhận từ 30% trở lên giá trị công việc của gói thầu.
Tôi đề nghị điều chỉnh tỷ lệ 30% thành 25% và sửa mục này theo hướng ưu đãi cho nhà thầu liên danh trong đó các thành viên là nhà thầu trong nước đảm nhận từ 25% trở lên giá trị công việc của gói thầu. Bởi vì:
Trong thực tế, để triển khai các dự án, đa số các chủ đầu tư đều đối ứng vốn khoảng 15%, còn lại khoảng 85% là vay vốn thương mại của các tổ chức tín dụng nước ngoài. Trong khi đó, theo Điều 10 quy định của Tổ chức OECD, để vay được tối đa 85% vốn thì tỷ lệ nội địa hóa của gói thầu là khoảng 26%. Do vậy, việc điều chỉnh tỷ lệ nói trên là phù hợp với thực tế và thông lệ quốc tế.
Kính thưa Quốc hội,
Trong thực tế, khi thực hiện Luật, chỉ vì một chữ không rõ nghĩa hoặc cách đánh dấu không đúng chỗ làm cho mỗi người hiểu về nội dung điều luật theo các cách khác nhau, dẫn đến việc triển khai bị kéo dài như chúng tôi đã gặp phải tại điểm a khoản 1 Điều 60 Luật Đất đai năm 2003. Để khắc phục điểm yếu này, tôi đề nghị:
- Bổ sung từ “hỗn hợp” vào sau từ “xây lắp” của Khoản 2 Điều 14 như dự thảo ngày 16/9/2013 và sửa lại khoản này theo hướng áp dụng cho Đối tượng được hưởng ưu đãi khi tham gia đấu thầu quốc tế để cung cấp dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn, xây lắp, hỗn hợp.
- Bổ sung cụm từ “cung cấp hàng hóa” vào Khoản 3 Điều 14 của Dự thảo Luật và sửa khoản này theo hướng áp dụng cho đối tượng được hưởng ưu đãi khi tham gia đấu thầu trong nước để cung cấp hàng hóa, cung cấp dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn và xây lắp.
- Bổ sung từ “của gói thầu” vào Khoản 1 Điều 14 và sửa lại khoản này như sau: “Nhà thầu được hưởng ưu đãi khi tham gia đấu thầu trong nước, quốc tế để cung cấp hàng hóa mà hàng hóa đó có chi phí sản xuất trong nước chiếm tỷ lệ từ 25% trở lên của gói thầu”.
- Đối với quy định về Ký kết hợp đồng với nhà thầu được lựa chọn, tôi đề nghị đưa nội dung “Chính phủ quy định chi tiết về hợp đồng với nhà thầu” vào Điều 63 của Dự thảo Luật này.
Kính thưa Quốc hội!
Trong nhiều năm qua, các ngành đều có xây dựng tổng sơ đồ phát triển của ngành mình. Qua từng thời kỳ đều có điều chỉnh cho phù hợp, nhưng cũng có trường hợp không thể lường trước được do sự biến động của thị trường. Mặt khác, việc thu xếp nguồn vốn lớn cho những gói thầu lớn cũng gặp những vấn đề khó khăn. Để xử lý tình huống này, tôi đề nghị giữ cơ bản nội dung Điều 24 của Luật Đấu thầu năm 2005 về “Lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt”, cụ thể: Trường hợp gói thầu có đặc thù riêng biệt mà không thể áp dụng các hình thức lựa chọn nhà thầu quy định tại Luật này thì chủ đầu tư phải lập phương án lựa chọn nhà thầu, bảo đảm mục tiêu cạnh tranh và hiệu quả kinh tế trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
Tôi xin hết ý kiến. Xin cảm ơn Quốc hội!
ĐBQH.Phan Văn Quý